Blue Moon: ଏହି ଦିନ ଦେଖାଯିବ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍, ଜାଣନ୍ତୁ କଣ ଏହି ବ୍ଲୁ ମୁନ୍...

Published: Monday, August 28, 2023, 17:08 [IST]

Blue Moon2023: ଏହି ମାସ ଶେଷ ଆଡ଼କୁ ଆକାଶରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିବ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ । ଅଗଷ୍ଟ ମାସରେ ଦୁଇଟି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଥିବାରୁ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ଦେଖିୁବାକୁ ମିଳିବ । ପ୍ରଥମ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା 1 ଅଗଷ୍ଟରେ ଥିଲା ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା 30 ଅଗଷ୍ଟରେ ହେବ । ଏହି ସମୟରେ 30 ଅଗଷ୍ଟରେ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିବ । ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିଦିନ ଅପେକ୍ଷା ଆକାଶରେ ସାମାନ୍ୟ ବଡ଼ ଏବଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେଖାଯିବ ।

'ବ୍ଲୁ ମୁନ୍' ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ସଭ୍ୟତାରେ ଜ୍ୟୋତିର୍ବିଜ୍ଞାନ ଚମତ୍କାର ଭାବରେ ପରିଗଣିତ ହୋଇଛି । ଏହା ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ଧାର୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ ବିଶ୍ୱାସ ମଧ୍ୟ ଜଡିତ । ବିଜ୍ଞାନ ଅନୁଯାୟୀ ଯଦି ଦେଖାଯାଏ, ଏହା ଏକ ସାଧାରଣ ଘଟଣା ଯାହା ପ୍ରାୟ ପ୍ରତି ତିନି ବର୍ଷରେ ଘଟେ । ଆଧୁନିକ ବିଜ୍ଞାନରେ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ର ଦୁଇଟି ସଂଜ୍ଞା ଦିଆଯାଇଛି । ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ କ'ଣ ଏବଂ ଏହା ଆମକୁ କିପରି ପ୍ରଭାବିତ କରେ ।

'ବ୍ଲୁ ମୁନ୍' କ'ଣ ?
'ବ୍ଲୁ ମୁନ୍' ର ଦୁଇଟି ସଂଜ୍ଞା ମଧ୍ୟରୁ ପାରମ୍ପରିକ ପରିଭାଷା ଅନୁଯାୟୀ, ବର୍ଷରେ ସମୁଦାୟ ଚାରି ଋତୁ ଅଛି । ଏହି ପ୍ରତ୍ୟେକ ଋତୁରେ ତିନୋଟି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପଡ଼ିଥାଏ । ଯଦି ଗୋଟିଏ ଋତୁରେ ଚାରୋଟି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପଡ଼େ, ତେବେ ତୃତୀୟ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଉପରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଉଥିବା ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ କୁହାଯାଏ । ସରଳ ଭାଷାରେ, ଆମେ କହିପାରିବା ଯେ ଯେତେବେଳେ ସେହି ମାସରେ ଦୁଇଥର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଶେଷ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ କୁହାଯାଏ ।
ନୀଳ ଚନ୍ଦ୍ରର ଅନ୍ୟ ପରିଭାଷା କେବଳ ଚନ୍ଦ୍ରର ଗତି ଉପରେ ଆଧାରିତ । ପ୍ରତିବର୍ଷ 12 ମାସରେ ସମୁଦାୟ 12 ଟି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପଡ଼େ । ଯାହାକୁ 12 ଟି ଭିନ୍ନ ନାମ ଦିଆଯାଏ । କିନ୍ତୁ ଚନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ତାରାମାନଙ୍କର ଗଣନା ଏତେ ସରଳ ନୁହେଁ । ବାସ୍ତବରେ, ଚନ୍ଦ୍ର ପୃଥିବୀର ଚାରିପାଖରେ 29.5 ଦିନରେ ନିଜର କକ୍ଷପଥ ସମାପ୍ତ କରେ ।
ଏହିପରି, ପୃଥିବୀର 12 ପରିକ୍ରମା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବାକୁ ଚନ୍ଦ୍ର ମାତ୍ର 354 ଦିନ ସମୟ ନେଇଥାଏ । ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ 354 ଦିନ । ତେଣୁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ 2.5 ବର୍ଷରେ, ଏକ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ 13 ତମ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପାଳନ କରାଯାଏ । ଏହି 13 ତମ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଉଥିବା ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ କୁହାଯାଏ ।
କେବେ ହୋଇଥାଏ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ?
ଜ୍ୟୋତିର୍ବିଜ୍ଞାନ ଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ, ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ପ୍ରତି ଦୁଇରୁ ତିନି ବର୍ଷରେ ଥରେ ହୁଏ । ଫେବୃଆରୀ ବ୍ୟତୀତ ବର୍ଷର ଯେକୌଣସି ମାସରେ ଏହା ପଡ଼ିପାରେ । ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ 28 ଦିନ ରହିବା ହେତୁ କେବେ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ । ଏପରିକି ଯେତେବେଳେ ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ନ ପଡ଼ିଲେ ତାକୁ ବ୍ଲାକ୍ ମୁନ୍ କୁହାଯାଏ ।
ଏଥର କେବେ ହେବ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ?
ଚନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ପୃଥିବୀର ଗତି ଗଣନା କରି, ଆମେ ସହଜରେ ଜାଣିପାରିବା ଯେ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ କେବେ ଦେଖାଯିବ । ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଚଳିତ ବର୍ଷ 30 ଅଗଷ୍ଟ 2023 ରେ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ଦେଖାଯିବ । ଏହାପୂର୍ବରୁ, 22 ଅଗଷ୍ଟ 2021 ରେ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ ଦେଖା ଦେଇଥିବାବେଳେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ବ୍ଲୁ ମୁନ୍ 19/20 ଅଗଷ୍ଟ 2024 ରେ ଦେଖାଯିବ ।

Published On August 28, 2023