ଫେବୃଆରୀ ୧ରେ ହିଁ କାହିଁକି ଆସେ ବଜେଟ୍‌ ?

ଜାତୀୟ ବଜେଟ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଏବେ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ। ଅର୍ଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ପହଞ୍ଚିଛି, ଏବଂ ସବୁବେଳେ ପରି, ଏହି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟ ଦେଶର ବର୍ଷସାରାର ହିସାବ ଫେବୃଆରୀ 1 ତାରିଖରେ ସଂସଦରେ ଉପସ୍ଥାପିତ ହେବ। କିନ୍ତୁ ଆପଣ କେବେ ଭାବିଛନ୍ତି କି ବଜେଟ ଉପସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ଫେବୃଆରୀ 1 ତାରିଖକୁ କାହିଁକି ବାଛିନିଆଯାଏ? ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ପ୍ରାୟତଃ ଉଠେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଆଗାମୀ 2026 ବଜେଟରୁ ବେତନଭୋଗୀ ଏବଂ ମଧ୍ୟବିତ୍ତ ପରିବାରମାନେ କିପରି ଟିକସ ରିହାତି ଆଶା କରିପାରିବେ ତାହା ବୁଝିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

ଭାରତୀୟ ଇତିହାସରେ ଫେବୃଆରୀ 1 ସର୍ୱଦା ବଜେଟ ଉପସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ତାରିଖ ନ ଥିଲା। 2017 ପୂର୍ୱରୁ, କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବଜେଟ ଫେବୃଆରୀ ମାସର ଶେଷ ଦିନରେ ଉପସ୍ଥାପିତ ହେଉଥିଲା। ଏହା ଏକ ପରମ୍ପରା ଥିଲା ଯାହା ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ ସମୟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଜାରି ରହିଥିଲା। ତଥାପି, 2017 ରେ, ମୋଦି ସରକାର ଏହି ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ପରମ୍ପରାକୁ ଭାଙ୍ଗିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ।

ତତ୍କାଳୀନ ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ଅରୁଣ ଜେଟଲୀ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନର ମୂଳଦୁଆ ପକାଇ ବଜେଟ ଉପସ୍ଥାପନ ତାରିଖକୁ ଫେବୃଆରୀ ଶେଷରୁ ଫେବୃଆରୀ 1 ତାରିଖକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ। ଏହା ପଛରେ ସରକାରଙ୍କ ଯୁକ୍ତି ବହୁତ ବ୍ୟବହାରିକ ଥିଲା। ଭାରତରେ, ନୂତନ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷ ଏପ୍ରିଲ 1 ତାରିଖରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଯେତେବେଳେ ଫେବୃଆରୀ ଶେଷ ଭାଗରେ ବଜେଟ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଉଥିଲା, ସଂସଦରେ ଏହାକୁ ବିତର୍କ ଏବଂ ପାସ ପ୍ରକ୍ରିୟା ବହୁତ ସମୟ ନେଉଥିଲା। କେତେକ ସମୟରେ, ଏହା ମେ କିମ୍ୱା ଜୁନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲମ୍ୱିଯାଉଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ନୂତନ ଯୋଜନା ପାଇଁ ପାଣ୍ଠି ପ୍ରକାଶ କରିବାରେ ବିଳମ୍ୱ ହେଉଥିଲା। ଫେବୃଆରୀ 1 ତାରିଖରେ ବଜେଟ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ସରକାରଙ୍କୁ ଏପ୍ରିଲ 1 ତାରିଖରୁ ସମସ୍ତ ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବଂ ପାଣ୍ଠି ଆବଣ୍ଟନକୁ ସୁଗମ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ପାଇଁ ଦୁଇ ମାସର ଅତିରିକ୍ତ ସମୟ ମିଳିଥାଏ।

ବଜେଟ ତାରିଖ ପରେ, ଆସନ୍ତୁ ଏବେ ଏକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରିବା ଯାହା ସିଧାସଳଖ ଆପଣଙ୍କ ପକେଟକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେ। ଆଗାମୀ ବଜେଟ 2026 ରୁ କରଦାତାଙ୍କ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଆଶା ଧାରା 80C ସମ୍ପର୍କରେ। ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତିରେ ସ୍ଥିର ବୃଦ୍ଧି ଧାରା ସତ୍ତ୍ୱେ ଧାରା 80C ଅଧୀନରେ କର ଛାଡ ସୀମା ଗତ କିଛି ବର୍ଷ ଧରି ସ୍ଥିର ରହିଛି। PF, PPF, ELSS ଏବଂ ଜୀବନ ବୀମା ପ୍ରିମିୟମରେ ନିବେଶର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି, କିନ୍ତୁ ଛାଡ ସୀମା ବୃଦ୍ଧି ପାଇନାହିଁ।

ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଧାରା 80C ପୁରୁଣା ଟିକସ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବାଛିଥିବା କରଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଆଶ୍ୱସ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନର ଆର୍ଥିକ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ବର୍ତ୍ତମାନ 1.5 ଲକ୍ଷ ସୀମା ବର୍ତ୍ତମାନ ବହୁତ କମ ଦେଖାଯାଉଛି। ଯଦି ସରକାର ଚାହାଁନ୍ତି ଯେ ଲୋକମାନେ ପୁରୁଣା ସଞ୍ଚୟ ଏବଂ ନିବେଶ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହିତ ଜାରି ରଖନ୍ତୁ, ତେବେ ଏହି ବଜେଟରେ ଏହି ସୀମା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇପାରେ। ଏହା କେବଳ କରଦାତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିବ ନାହିଁ ବରଂ ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ଅଧିକ ସଞ୍ଚୟ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ସାହିତ କରିବ।

କେବଳ ଧାରା 80C ନୁହେଁ, ବରଂ ମ୍ୟୁଚୁଆଲ ଫଣ୍ଡ ନିବେଶକମାନେ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଘୋଷଣା ଉପରେ ନଜର ରଖିଛନ୍ତି। ମ୍ୟୁଚୁଆଲ ଫଣ୍ଡ କମ୍ପାନୀଜ ଆସୋସିଏସନ (AMFI) କେନ୍ଦ୍ର ବଜେଟ 2026-27 ପାଇଁ ଅର୍ଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟକୁ ଏହାର ସୁପାରିଶ ଦାଖଲ କରିଛି। ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ମଧ୍ୟବିତ୍ତ ପରିବାରର ସଞ୍ଚୟ ବୃଦ୍ଧି ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦିଏ।

AMFI ସରକାରଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ନିବେଶରେ ନିବେଶ କରିବାକୁ ଖୁଚୁରା ନିବେଶକମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବାକୁ ଏବଂ କର ରିହାତି ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛି। ଯଦି ସରକାର ଏହି ସୁପାରିଶଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ମ୍ୟୁଚୁଆଲ ଫଣ୍ଡରେ ନିବେଶ କରୁଥିବା କ୍ଷୁଦ୍ର ଏବଂ ମଧ୍ୟମ ଆକାରର ନିବେଶକମାନେ ଯଥେଷ୍ଟ ଲାଭ ପାଇପାରିବେ। ଏହା କେବଳ ଷ୍ଟକ ବଜାରରେ ଘରୋଇ ନିବେଶ ବୃଦ୍ଧି କରିବ ନାହିଁ ବରଂ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କୁ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତିର ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ସମ୍ପତ୍ତି ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ଏକ ଉତ୍ତମ ସୁଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରିବ।

English summary

Why does the budget come only on February 1?