ଆମ ଦେଶର ନାମ "ଇଣ୍ତିଆ" ନା "ଭାରତ" ? କ’ଣ କହୁଛି ସମ୍ବିଧାନ ?
ସାରା ଦେଶରେ ଗୋଟିଏ ଚର୍ଚ୍ଚା । ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଅଫ ଭାରତ ନା ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ । ଜୋର ଧରିଲା ଏହି ଚର୍ଚ୍ଚା । ସାରା ଦେଶରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ଚର୍ଚ୍ଚା । କିଏ ଠିକ୍ ଆଉ କିଏ ଭୁଲ ? ନା ଦୁଇଟି ଯାକ ସମାନ କଥା ।
ପିଲାଦିନୁ ଆମେ ଜାଣିଛେ । ଆମ ଦେଶର ୪ଟି ନାମ ଅଛି । ପାଠ୍ୟ ପୁସ୍ତକରେ ଏହା ଲେଖାଇ ହୋଇଛି । ଆମ ଦେଶର ୪ଟି ନାମ । ଇଣ୍ଡିଆ, ଭାରତ, ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ, ଆର୍ଯ୍ୟାବର୍ତ୍ତ ।
ମହାଭାରତ ଅନୁସାରେ ହସ୍ତିନାପୁରର ରାଜା ଦୁଷ୍ୟନ୍ତ ଓ ଶକୁନ୍ତଳାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ଭାରତ । ସେ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ସମ୍ରାଟ ଥିଲେ । ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ତାଙ୍କର ବିଜୟର ଧ୍ୱଜା ଉଡୁଥିଲା । ତାଙ୍କର ନାଁ ଅନୁସାରେ ଆମ ଦେଶର ନାଁ ଭାରତ ହୋଇଛି ବୋଲି କଥିତ ଅଛି । ଅନ୍ୟ କେହି ଏହା ଭରତ ମୁନିଙ୍କ ନାଁରେ ନାମିତ ହୋଇଛି ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ଭାରତକୁ ତୁର୍କୀ ଓ ପାର୍ସୀ ଆକ୍ରମଣକାରୀମାନେ ଆସିବା ପରେ ଭାରତକୁ ସେମାନେ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ ବୋଲି କହିଲେ । ସିନ୍ଧୁ(ନଦୀ)କୁ ସେମାନେ ହିନ୍ଦୁ ବୋଲି କହିଲେ ଓ ଭାରତୀୟ ସଭ୍ୟତାର ଲୋକମାନଙ୍କୁ ହିନ୍ଦୁ ଓ ଏ ଅଂଚଳକୁ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ ବୋଲି କୁହାଗଲା ।
ଯେତେବେଳେ ଇଂରେଜ ମାନେ ଦେଶ ଉପରେ ନିଜର ଆଧିପତ୍ୟ ବିସ୍ତାର କଲେ ସେତେବେଳେ ଭାରତକୁ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ ବୋଲି ବି କୁହାଯାଉଥିଲା । ଏହି ନାଁ ତାଙ୍କ ପାଟିରେ ଉଚ୍ଚାରଣ ହେଉ ନଥିଲା । ଭାରତର ସଭ୍ୟତା ସିନ୍ଧୁ ସଭ୍ୟତାରୁ ଆସିଛି ତେଣୁ ଏହାକୁ ଇଣ୍ଡସ୍ ଭ୍ୟାଲି କୁହାଯାଏ ବୋଲି ବ୍ରିଟିଶ ମାନେ ଜାଣିଲେ । ଏହାକୁ ଲାଟିନ ଭାଷାରେ ଇଣ୍ଡିଆ ବି କୁହାଯାଏ । ତେଣୁ ସେମାନେ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନକୁ ଇଣ୍ଡିଆ କହିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ବୈଦିକ ଯୁଗରେ ଏହାକୁ ଆର୍ଯ୍ୟାବର୍ତ୍ତ, ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପ ଓ ଅଜନାଭ ଦେଶ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି।
ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ସମ୍ବିଧାନ ଓ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ କ'ଣ ନିୟମ ରହିଛି ?
ଦେଶର ନାମ ଦେଶର ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା -1 ରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି । "India, That is Bharat, shall be a union of states"। ସମ୍ବିଧାନରେ ଏହା ହେଉଛି ଏକମାତ୍ର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଯେଉଁଥିରେ ଦେଶକୁ ସରକାରୀ ଭାବେ କୁହାଯିବ ବୋଲି ଦର୍ଶାଯାଇଛି । ଏହାକୁ ଆଧାର କରି ଦେଶ ହିନ୍ଦୀରେ 'ଭାରତ ଗଣତନ୍ତ୍ର' ଏବଂ ଇଂରାଜୀରେ 'Republic of India' ବୋଲି ଲେଖାଯାଇଛି ।
୧୯୪୯ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୮ ରେ ବିଧାନସଭା ବୈଠକରେ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟମାନେ ନୂତନ ଭାବରେ ଗଠିତ ରାଷ୍ଟ୍ରର ନାମକରଣ ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ । ଶେଷରେ ବିଧାନସଭା ଏକ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା ଯେଉଁଥିରେ 'ଧାରା -1। ଶୀର୍ଷକ 'ୟୁନିୟନର ନାମ ଏବଂ ଅଞ୍ଚଳ' ରଖାଯାଇଥିଲା।
ଅନୁଚ୍ଛେଦ 1.1 ଅନୁଯାୟୀ ଲେଖାଯାଇଛି India, ଯାହା ଭାରତ ଅଟେ । ଅନୁଚ୍ଛେଦ1.2 କୁହାଯାଇଛି କି ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳଗୁଡିକ ଯେପରି ପ୍ରଥମ ଅନୁସୂଚୀତରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହେବ। ବିଧାନସଭାରେ ନାମ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ସଂଶୋଧନ କରି ଏଚ୍.ଭି କାମାଥ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଧାରା 1.1 ପଢ଼ିବା ଉଚିତ । ଭାରତ କିମ୍ବା ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ଭାରତ ଏକ ୟୁନିଅନ ହେବ। ଏହା ସହିତ, ନାମ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଅନ୍ୟ କିଛି ଆପତ୍ତି ବି ରହିଥିଲା । ମାତ୍ର ୨୬ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୯ ରେ, ସମ୍ବିଧାନ ସହିତ ଧାରା 1.1 ଏହାର ମୂଳ ରୂପରେ ପାରିତ ହୋଇଥିଲା।
୨୦୧୬ରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏକ ଜନସ୍ୱାର୍ଥ ମାମଲାର ଶୁଣାଣି ବେଳେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ବା ଇଣ୍ତିଆ । ଆପଣ ଯଦି ଭାରତ କହିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ତେବେ କୁହନ୍ତୁ । ଯଦି କେହି ଇଣ୍ତିଆ କହିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି ତ ଇଣ୍ତିଆ କୁହନ୍ତୁ ।
ଜି-20 ସମ୍ମିଳନୀ ଅବସରରେ ରାତ୍ରି ଭୋଜନ ପାଇଁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ନିମନ୍ତ୍ରଣ ପତ୍ର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିବା ପରେ ଏଭଳି ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି । ନିମନ୍ତ୍ରଣ ପତ୍ରରେ ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ ବଦଳରେ ପ୍ରେସିଡେଣ୍ଟ ଅଫ ଭାରତ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ଏହା ପରେ ଦେଶର ନାଁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବା ନେଇ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି ।
ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ସରକାର 18 ରୁ 22 ସେପ୍ଟେମ୍ବର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହେବାକୁ ଥିବା ସଂସଦର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଅଧିବେଶନରେ ଦେଶର ନାମ ଭାରତକୁ ବଦଳାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଣିପାରନ୍ତି ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଉଛି । ସମ୍ବିଧାନରେ ସଂଶୋଧନ କରି ଇଣ୍ଡିଆ ବଦଳରେ କେବଳ ଭାରତକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା ନେଇ କୁହାଯାଉଛି ।
ପୂର୍ବତନ କ୍ରିକେଟର ବୀରେନ୍ଦ୍ର ସେହୱାଗ କିନ୍ତୁ ଖୋଲାଖୋଲି ଭାବେ 'ଭାରତ' ନାଁ ସପକ୍ଷରେ ମତ ରଖିଛନ୍ତି। ସେ ବିସିସିଆଇ ସମ୍ପାଦକ ଜୟ ଶାହଙ୍କୁ ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଟିମର ଜର୍ସିରେ ଇଣ୍ଡିଆ ବଦଳରେ ଭାରତ ଲେଖିବାକୁ ମଧ୍ୟ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି।
ବଲିଉଡ ଅଭିନେତା ଅମିତାଭ ବଚ୍ଚନ ନିଜ ସୋଶାଲ ମିଡିଆ ଆକାଉଣ୍ଟ ଏକ୍ସ ( ଟ୍ୱିଟର)ରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ "ଭାରତ ମାତା କି ଜୟ ।" ତେବେ ଆଗକୁ ଏହା କୋଉ ମୋଡ ନେଇଛି ଦେଖିବାକୁ ବାକି ରହିଲା ।
Click it and Unblock the Notifications
Sign in with Google