ମସ୍କଙ୍କ କମ୍ପାନୀ ‘ଏକ୍ସ' ସହ ଆଇନଗତ ଲଢ଼େଇ ପରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ

ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ଗାଇଡଲାଇନ୍ସକୁ ନେଇ ଏଲୋନ୍ ମସ୍କଙ୍କ କମ୍ପାନୀ 'ଏକ୍ସ' ସହ ଆଇନଗତ ଲଢ଼େଇ ପରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତି (Information Technology) ଆଇନରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଶୋଧନ ଆଣିଛନ୍ତି। ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନଗୁଡ଼ିକ "ସ୍ୱଚ୍ଛତା, ଉତ୍ତରଦାୟିତ୍ୱ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ବୃଦ୍ଧି" କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ କରାଯାଇଛି।

ସଂଶୋଧନଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହେଉଛି, "ଅବୈଧ ସୂଚନା" (unlawful information) ହଟାଇବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇପାରୁଥିବା ଅଧିକାରୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟାକୁ ସୀମିତ କରିବା। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଏପରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କେବଳ ଯୁଗ୍ମ ସଚିବ (Joint Secretary) କିମ୍ବା ତଦୁର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ପାହ୍ୟାର ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀ କିମ୍ବା ପୋଲିସ୍ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉପମହାନିରୀକ୍ଷକ (DIG) ପାହ୍ୟାର ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ଜାରି କରାଯାଇ ପାରିବ। ପୂର୍ବରୁ ପୋଲିସ ଇନ୍ସପେକ୍ଟରମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେବା ପାଇଁ କ୍ଷମତାପ୍ରାପ୍ତ ଥିଲେ।

ଅନ୍ୟ ଏକ ମୁଖ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଛି ଯେ ଅଧିକାରୀମାନେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେବା ସମୟରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ "ଆଇନଗତ ଆଧାର ଏବଂ ବୈଧାନିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା" ତଥା "ଅବୈଧ କାର୍ଯ୍ୟ"କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିବେ। ସୂଚନା ହଟାଇବା ପାଇଁ ଦିଆଯାଉଥିବା ନିର୍ଦ୍ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ମାସିକ ସମୀକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରାଯାଇଛି।

ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ବୁଧବାର ବିଳମ୍ବିତ ରାତିରେ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତି (ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଏବଂ ଡିଜିଟାଲ ମିଡିଆ ନୈତିକତା କୋଡ୍) ନିୟମ, ୨୦୨୧ରେ ଏହି ସଂଶୋଧନକୁ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ଜାରି କରିଛି। ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କହିଛି ଯେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନଗୁଡ଼ିକ ନଭେମ୍ବର ୧୫ରୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବ।

ଏହା ପୂର୍ବରୁ କର୍ଣ୍ଣାଟକ ହାଇକୋର୍ଟ 'ଏକ୍ସ କର୍ପ'ର ଏକ ଆବେଦନକୁ ଖାରଜ କରିଦେଇଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ସରକାରୀ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କର ସୂଚନା ଅବରୋଧ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେବାର କ୍ଷମତାକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରାଯାଇଥିଲା। କୋର୍ଟ କହିଥିଲେ, "ସୋସିଆଲ ମିଡିଆକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି।" ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଏହି ସଂଶୋଧନ "ନାଗରିକମାନଙ୍କ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଅଧିକାର ଏବଂ ରାଜ୍ୟର ବୈଧ ନିୟାମକ କ୍ଷମତା ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ରକ୍ଷା କରେ"।