ବିହାରର ପ୍ରମୁଖ ପର୍ବ 'ଛଟ୍', ଜାଣନ୍ତୁ କ'ଣ ରହିଛି ପୂଜା ବିଧି

ଆଜିକାଲି ଭାରତରେ ଛଟ ପର୍ବ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଜୋରସୋରରେ ଚାଲିଛି ପ୍ରସ୍ତୁତି । ଏହି ପର୍ବ ବିହାର, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଏବଂ ପୂର୍ବ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ପାଳନ କରାଯାଏ ।

Published: Tuesday, October 18, 2022, 8:07 [IST]

ପାଟନା: ଆଜିକାଲି ଭାରତରେ ଛଟ ପର୍ବ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଜୋରସୋରରେ ଚାଲିଛି ପ୍ରସ୍ତୁତି । ଚଳିତ ବର୍ଷ ଅକ୍ଟୋବର 28 ତାରିଖରେ ଏହି ପର୍ବ ପାଳନ ହେବ। ଏହି ପର୍ବ ବିହାର, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଏବଂ ପୂର୍ବ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ନେପାଳର କେତେକ ଅଞ୍ଚଳରେ ଛଟ ପର୍ବ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଭକ୍ତମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଛଟ ଦିନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପୂଜାରେ ଛଟି ମା ଖୁସି ରହିଥାନ୍ତି। ଛଟର ପ୍ରଥମ ଦିନକୁ 'ନହେ ଖୈ' ଭାବରେ ପାଳନ କରାଯାଏ ଯେଉଁଥିରେ ଘର ସଫା କରିବା, ତା'ପରେ ଗାଧୋଇବା ଏବଂ ଶାକାହାରୀ ଖାଦ୍ୟ ସହିତ ଉପବାସ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଏ । ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିନରେ ଭକ୍ତମାନେ ଦିନସାରା ଉପବାସ କରିବା ପରେ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଖାଦ୍ୟ ଖାଆନ୍ତି ।

ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିନରେ ଭକ୍ତମାନେ ଦିନସାରା ଉପବାସ କରିବା ପରେ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଖାଦ୍ୟ ଖାଆନ୍ତି ଏହାକୁ ଖାର୍ନା କୁହାଯାଏ । ତୃତୀୟ ଦିନରେ ଛଟ ପ୍ରସାଦ ତିଆରି ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରସାଦ, ଚାଉଳ ଲଡୁ ଏବଂ ଫଳ ଭାବରେ ଠେକୁଆ ( ମିଠା)ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ସନ୍ଧ୍ୟାରେ, ଅର୍ଘ୍ୟ ସୁପ୍ ଏକ ବାଉଁଶ ଟୋକେଇରେ ସଜାଯାଏ ଏବଂ ପୋଖରୀ କିମ୍ବା ନଦୀ କୂଳରେ ସାମୂହିକ ଭାବରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଅର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ।

ଚତୁର୍ଥ ଦିନରେ କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଲା ସପ୍ତମୀରେ ବଢୁଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଅର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ । ସାଧାରଣତଃ ମହିଳାମାନେ ଏହି ବ୍ରତ ରଖିଥାନ୍ତି । 'ଧର୍ମଯାନ' ପତ୍ରିକାର ସମ୍ପାଦକ ତଥା ବିହାରର ରାଜଧାନୀ ପାଟନାର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମହାବୀର ମନ୍ଦିର ସହିତ ଜଡିତ ଭୱାନାଥ ଝା କୁହନ୍ତି, "ପରମ୍ପରା ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ପର୍ବରେ କୌଣସି ପୁରୋହିତ ନାହାଁନ୍ତି। ବାସ୍ତବରେ, ଏହା ପଛରେ ଏକ ବ୍ୟବହାରିକ ସମସ୍ୟା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସମସ୍ତେ ଗୋଟିଏ ସମୟରେ ଏହି ପର୍ବ ପାଳନ କରନ୍ତି, ତେଣୁ ଏତେ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ଏକାଠି କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ ।

ଭୱାନାଥ ଝାଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଛଟ ମୂଳତଃ ଦୁଇଟି ପର୍ବ । ପ୍ରଥମଟି କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁକ୍ଲ ପକ୍ଷରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଏଥିରେ ଛଠି ମାୟାଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ। ମାଆଙ୍କୁ ପିଲାମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିପୋଷଣ କରିବାର ଦେବୀ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଛଠି ମାୟାଙ୍କ ପୂଜାର ଏକ ମହାନ ପରମ୍ପରା ଅଛି । ସପ୍ତମ ଦିନରେ ଭଗବାନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ । ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟର ଦେବତା ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ ଅର୍ଥାତ୍ ଉତ୍ତମ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ । ଏହି ଦୁଇଟି ପର୍ବ ପରସ୍ପର ସହିତ ଜଡିତ ହୋଇ ଏକାଠି ହୁଏ। "

ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ରେଡିଓ ରାଞ୍ଚିରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଧାର୍ମିକ ବ୍ୟାପାର ବିଶେଷଜ୍ଞ ରାଜେଶ କରମହେ କହିଛନ୍ତି, "ଏହା ସେହି ଛଠି ମାୟା ଯିଏ ଏକ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମର ଷଷ୍ଠ ଦିନରେ ଅନେକ ପରମ୍ପରାରେ ପୂଜା କରାଯାଏ। ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁଯାୟୀ, ଛଠି ମାଇ କାର୍ତ୍ତିକେୟାଙ୍କୁ କ୍ଷୀର ଖାଇବାକୁ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ବଢାଇଥିଲେ।
ବିହାର ସରକାରଙ୍କ 1970 ଗେଜେଟରଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ପର୍ବ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁକ୍ଲା ପକ୍ଷର ଷଷ୍ଠ ଏବଂ ସପ୍ତମ ତିଥିରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଅର୍ଥାତ୍ ଆଜିର ବିହାର ଏବଂ ଏହାର ଆଖପାଖ ପଡ଼ୋଶୀ ଅଞ୍ଚଳର ଏହି ପର୍ବ ପାଳନ ହୋଇଥାଏ । ଏହା ଅନୁଯାୟୀ, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ କୁଷ୍ଠ ରୋଗର ଚିକିତ୍ସାର ଦେବତା ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦେବତା ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଲୋକମାନେ ଗଙ୍ଗାରେ ଗାଧୋଇ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କରି ଉତ୍ତମ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତି ।

Published On October 18, 2022